Viðtal við Skúla Jón Kristinsson CWI 'Islandi.
-Við höfum séð nýlega vaxandi götumótmæli í Reykjavík. Hvað er þetta "Alþingi Götunnar"?
Almenningur á 'Islandi er mjög reiður yfir því að þurfa að borga skuldir fjármálaelítu landsins erlendis. Það er einnig mikil andúð meðal fólks vegna Þess hvernig alþjóðastofnanir auðmagnsins þjarma að landinu. Stuðningur við Evrópusambandsaðild hefur dvínað mikið meðal 'Islendinga vegna þess hvernig staðið hefur verið að málum í "Icesave" deilunni hjá ráðandi öflum í ESB. Andrúmsloft heiftar og tortryggni hefur myndast meðal slendinga gagvart stofnunum eins og AGS og ESB.Annað mikilvægt mál fyrir stóran hluta verkafólks og miðstétta er sú gríðarlega skuldabyrði sem mörg heimili standa nú frammi fyrir. þar sem húsnæðislán mikils hluta almennings hafa rokið upp úr öllu valdi. Fólk á í miklum erfiðleikum með að borga af lánum og láta enda ná saman.
Þess vegna er margt fólk bæði örvæntingarfullt og finnst það hjálparlaust. Ríkisstjórnin hefur nánast ekkert gert til að koma til móts við þetta fólk. Hún hefur ekki tekið nein raunveruleg skref í að takast á við vandamál venjulegs fólk en á sama tíma eytt milljörð króna til að bjarga bönkunum. Svo það er mjög hávær krafa í samfélaginu um raunverulegar aðgerðir, s.s. leiðréttingu lána. 'I miðbæ Reykjavikur hafa verið mótmælafundir síðan í desember, þar sem krafist hefur verið leiðréttingu á húsnæðislánum og þvi mótmælt að almenningur þurfi að borga fyrir "áhættufjárfestingar". þessi mótmæli hafa orðið reglulegri síðan í janúar. Ný mótmælahreyfing virðist vera að verða til og stigmagnast. Hið svokallaða "Alþingi Götunnar" eru nýstofnuð regnhlífarsamtök grasrótarhópa sem sameinast hafa um að halda vikulega mótmælafundi á Austurvelli.Þær hreyfingar sem að þessu koma eru Íslandsdeild Attac, Hagsmunasamtök heimilanna, Rauður Vettvangur, Húmanistafélagið, hópur öryrka ofl. Kröfurnar sem hreyfingarnar sameinast um eru:Leiðrétting höfuðstóls lána, afnám verðtryggingar, fyrningu lána við þrot,
jöfnun ábyrgðar og að fjárglæframenn Íslands séu hvorki stikkfrí né
endureistir, AGS úr landi, manngildið ofar fjármagni, aukin völd til
almennings, bættur neytendaréttur. Fyrsta aðgerð samstarfsins var skipulaggning útifundar s.l. laugardag, til að mótmæla "Icesave" samkomulaginu sem sama dag var kosið um í þjóðaratkvæðagreiðslu. Meira en 600 manns mættu til að sýna andstöðu við samninginn. Mikil reiði og óánægja var meðal fólks með valdnýðsluna sem Ísland er beytt í málinu.
-Um hvað snérist "Icesave" þjóðaratkvæðagreiðslan- Laugardaginn 6. mars 2010?
Við vorum að kjósa um lög sem samþykkt voru á Alþingi sem fela það í sér að skattgreiðendur ábyrgist endurgreiðslu hinna gríðarlegu skulda, sem Íslenskir bankamenn komu sér í, til Bresku og Hollensku ríkisstjórnanna. Icesave var heitið á netbönkum sem Landsbankinn stofnaði til í Bretlandi.Þegar Íslenska bankakerfið hrundi í oktober 2008, setti ríkisstjórnin neyðarlög til að bjarga innistæðum í Íslenskum bönkum.Starfsemi bankana erlendis var hér ekki innifalinn. Bresku og Hollensku ríkisstjórnirnar gripu svo inn í og greiddu 3,8 milljarða evra handa innistæðueigendum í Íslenskum bönkum starfandi í þeim löndum. Síðan gerðu þessar ríkisstjórn kröfu um að Íslenska ríkið greiddi þeim upphæðina.þingmeirihluti Samfylkingar og Vinsti-Grænna samþykkti það og lögfesti "Icesave" samningin. stjórnarandstaðan, hægriflokkarnir, eru ekki andsnúnir því að borga, heldur telja bara að hægt sé að ná betri samningum um afborganir.Síðan neitaði Ólafur Ragnar Grimsson forseti Íslands að staðfesta lögin. Leiddi það síðan til fyrstu þjóðaratkvæðagreiðslunnar í sögu Íslenska lýðveldisins. "Icesave" málið er mjög umdeilt og óvinsælt. Þess vegna synjaði forsetin lögunum og þóttist þannig vera sannur fulltrúi lýðræðis, þrátt fyrir að hafa eingöngu verið fulltrúi bankaauðmagnsins hingað til.
-Hver voru úrslit þjóðaratkvæðagreiðslunnar?
Níutíu og þrjú prósent sögðu "Nei" við lögunum og þátttakan var 62%, mun hærra en búist var við. þetta er mikill ósigur fyrir stefnu ríkisstjórnarinnar. Fólkið sem sagði "Nei" gerði það af mismunandi ástæðum. Margir eru algerlega andsnúnir því að borga upphæðina meðan aðrir vonast eftir betri samningi við Bresk og Hollensk stjórnvöld. Forsætisráðherran og fjármálaráðherran sögðu niðurstöðuna ekki koma sér á óvart, þau vissu að málið var óvinsælt.þau sögðu einnig þjóðaratkvæðagreiðslu merkingarlausa þar sem nýjar samningaviðræður við Bresk og Hollensk stjórnvöld voru Þegar hafnar áður en þjóðaratkvæðagreiðslan fór fram. Ríkisstjórnin stefnir að því að kynna nýjan samning við Bresk og Hollensk stjórnvöld fljótlega.
-5. Oktober 2008 fór Ísland frá því að vera eitt ríkasta land í heimi, yfir í að ramba á barmi gjaldþrots. Hvernig brást ríkisstjórnin við?
Hún setti þessi neyðarlög og kallaði AGS til landsins. AGS krefst þess að Ísland "virði skuldbindingar sínar erlendis", í því felst að greiða hina svokölluðu skuld við Bresk og Hollensk stjórnvöld. þetta eru skuldir sem fjármálaelíta Íslands stofnaði til og verkafólk og millistéttir landsins ættu ekki að þurfa að borga. AGS hefur krafist lækkun stýrivaxta og afnám gjaldeyrishafta, ásamt öðrum tæknilegum efnahagsaðgerðum. Seðlabanki Íslands er í vandræðum með gjaldeyrissjóði sína. Ef Ísland greiðir skuld sína við Bresk og Hollensk stjórnvöld - eins og AGS krefst- jafngildir það 48.000 evrum á hvern íbúa. Til að geta greitt upphæðina, hefur ríkisstjórnin hafið árásir á lífskjör fólks, m.a. með niðurskurði í heilbrigðis- og menntakerfinu.
-Moody's hefur hótað að færa ríkissjóð Íslands í ruslflokk. Hverjar væru afleiðingarnar?
Margir óttast það. Margir óttast að Ísland lendi í utangarðsstöðu í alþjóðasamfélaginu ef við borgum ekki alla upphæðina? Hins vegar óttast fólk einnig afleiðingar þess fyrir efnahaginn lífskjör ef við borgum skuldina. Það er of snemmt að segja til hvað mun nákvæmlega gerast. Hins vegar er Það ljóst að ef við greiðum hina svokölluðu skuld mun Það hafa mun alvarlegri afleiðingar fyrir vinnandi fólk og ungt fólk á Íslandi heldur ef við neitum að láta kúga okkur af alþjóðastofnunum auðmagnsins. Við skulum ekki hafa neinar tálsýnir í garð ríkisstjórnarinnar eða nýrra samningaviðræðna. Best væri að virkja fólk til baráttu fyrir breiðri fjöldahreyfingu gegn greiðslu þessara skulda og gegn valdi stofnanna eins og Moody's. Stéttarfélögin eru mjög passív. Hinir opinberu vinstiflokkar, Samfylkingin og Vinsti-Grænir, eru engir verkalýðsflokkar. Svo við verðum að vinna stéttarfélögin aftur sem baráttutæki fyrir hagsmunum vinnandi fólks og byggja nýjan verkalýðsflokk. það mun kosta mikla vinnu og tíma, en þetta er eini möguleikin sem við höfum.
-Ríkisstjórnir Svíþjóðar og Finnlands hafa gefið í skyn að þær muni hætta fjárhagsaðstoð sinni til Íslands ef niðurstaða þjóðaratkvæðagreiðslunnar yrði "Nei". Hvaða afleiðingar hefði það?
Ríkisstjórnir Svíþjóðar og Finnlands lána Íslendingum pening gegn um AGS. því miður geta slíkar hótanir virkað til að hindra fólk í að hefja baráttu fyrir hagsmunum sínum. Hafa þarf í huga að AGS er ekki góðgerðarstofnun sem ætlar að hjálpa Íslendingum að verja lífskjör sín og heilbrigðiskefi o.s.frv. Lán frá AGS eru bara til að auka gjaldeyrissjóði Seðlabanki Íslands og koma krónunni á flot. AGS er hér stærsta vandamálið: sjóðurinn ráðskast með stefnu landsins.
-Eftir kraftmikil götumótmæli var gamla ríkisstjórnin hrakin frá völdum í januar 2009. Eftir kosningar í apríl sama ár tók við ný ríkisstjórn Samfylkingar og Vinsti-Grænna. Hvað breyttist?
Ekki mikið. Miklar vonir voru bundnar við nýju ríkisstjórnina hjá mörgum til að byrja með. Ríkisstjórnin nýja hefur haldið áfram árásum á lífskjör og almannaþjónustu, en sett þær fram á mildari hátt. Til dæmis í heilbrigðiskefinu, þar sem stjórnin ætlar sér "aðeins" að taka niðurskurðin í smærri skrefum en fyrri stjórn, fresta sumum skrefum aðeins en taka þau engu að síður. Ríkisstjórnarstefnan hefur lítið breyst í raun. Hin "vinsti-græni" fjármálaráðherra, Steingrímur J. Sigfússon, hefur nú endur- einkavætt bankana, sem þýðir að hann er ábyrgur fyrir stærstu einkavæðingu Íslandssögunnar!
Þegar fólkið fór út göturnar í fyrra, krafðist það nýrra kosninga, afsagnar sitjandi ríkisstjórn auk afsagnar stjórnar Selabankans. Nú eru stórir hópar vonsviknir því lítið breyttist raunverulega eftir að þessum markmiðum var náð. Vandamálið var við þá mótmælahreyfingu var hve "spontant" hún var. Hún átti sér enginn langtímamarkmið. Stéttarfélögin voru mjög passív, reyndar komu hvergi nærri mótmælahreyfingunni. Hreyfingunni tókst að koma ríkisstjórninni frá, en engar samfélagsbreytingar fylgdu í kjölfarið. Við ættum að spyrja okkur, á Íslandi og annars staðar, hvaða samfélagsbreytingar viljum við sjá? Umræðan ætti ekki að snúast um hvort við styðjum ríkisstjórnina eða ekki, því ríkisstjórnin styður augljóslega ekki vinnandi fólk og ungt fólk á Íslandi.
-Hvaða breytingar viljum við sjá?
Mér finnst að laun og bætur úr almannatrygginum ættu að hækka sjálfkrafa með verðbólgunni. Niðurfelling húsnæðis- og annara skulda hjá vinnandi fólki og öðrum almenningi er nauðsynleg. Ísland ætti að hætta að borga skuldir sem stofnað var til af fjármálaelítu landsins og verja heilbrigðis- og menntakefi sitt. Bókhald fjármálastofnanna ætti að vera opnað almenningi strax. Við þurfum að sjá hvert milljarðarnir fóru. Þjóðnýting fiskiðnaðarins og álveranna er nauðsynleg, undir eftirliti og stjórn verkafólksins, til að nota megi auðsköpun samfélagsins til hagsbóta fyrir verkafólk og ungt fólk. Bankarnir ættu að vera endur- Þjóðnýttir undir undir eftirliti og stjórn verkafólks og annara launþega.
-Hvernig er hægt að hrinda þessum stefnumálum í framkvæmd?
Valkosturinn sem við höfum er að beita stjórnvöld og atvinnurekendur þrýstingi með götumótmælum, verkföllum og andhófstækjum. Við þurfum að koma í veg fyrir niðurskurðin og koma AGS úr landi.
Það mikilvægasta í málinu, varðandi "Icesave" deiluna a.m.k., að ef Ísland neitar að greiða skuldir bankanna, gæti það virkað sem fyrirmynd fyrir andhóf hjá öðrum Þjóðum, meðal , "Þróunarlandanna", annara Evrópulanda eins og Grikklands, sem eiga við sambærileg vandamál að etja auk þess að vera beitt þvingunum. Við þurfum að sjá hlutina í alþjóðlegu samhengi og tengja okkar baráttu okkar við baráttu sem á sér stað í öðrum löndum.
Verkafólk og ungt fólk ætti ekki að þurfa að borga fyrir kreppu hins kapítalíska kerfis. Ef við berjumst í sameiningu, í Evrópu og á alþjóðlegum grundvelli, getum við varið lífskjör okkar gegn árásum kapítalistanna.
Wednesday, March 10, 2010
Friday, January 15, 2010
Þjóðaratkvæðagreiðsla um Icesave samningin. “Getum ekki borgað, munum ekki borga”, þarf að vera svarið.
Kristofer Lundberg (CWI Svíþjóð) talaði við Skúla Jón Kristinsson úr Sósíalískt Réttlæti (CWI Iceland) um hin sósíalíska valkost.
Mikil óánægja hefur ríkt á Íslandi við upphaf nýs árs. Viðleytni þingsins til að ábyrgjast gífurlegar skuldir, sem greiða á ríkisstjórnum Bretlands og Hollands, hefur valdið nýrri öldu götumótmæla og pólitískri kreppu í landinu. Upphæðin nemur 14.000 evrum á hvern íbúa. “Látum bankamennina greiða, við kærum okkur ekki um það”, er viðkvæðið utan þingsins. Stór undirskrifarlisti með áskorun til forsetans um að samþykkja ekki lögin, leiddi m.a. til þess að hann ákvað að synja þeim staðfestingar. Hefur nú verið lofað þjóðaratkvæðagreiðslu um málið, sem áætlað er að fari fram 20. febrúar. Verði málið fellt í atkvæðagreiðsluni, gæti það leitt til falls ríkisstjórnarinnar, sem ekki er nema árs gömul.Herferð hræðsluáróðurs og fjárkúgunar er þegar hafin hjá hinum kapítalísku veldum og fjölmiðlum. Þau vilja þvinga Íslendinga til að “hlýða reglunum”; neitun okkar myndi skapa slæmt fordæmi fyrir önnur ríki og lántakendur. Ríkisstjórnin reynir nú að fresta atkvæðagreiðsluni og hugsanlega aflýsa henni, með einhvers konar viðræðum sem leiða myndu til nýs Icesafe samkomulags. Kannanir sýna ríka andúð á að almenningur borgi fyrir “áhættufjárfestingarnar”.
Fjárhagslegt spilavíti.
Í meira en tíu ár var Ísland nýfrjálshyggjutilraun, fjárhagslegt spilavíti. Á því tímabili var það álitið skínandi fordæmi, sem ekki var gagnrýnt af stjórnmálamönnum neins staðar í Evrópu. Hin hnattræna fjármálakreppa, leiddi hins vegar til hruns á bankakerfi landsins og gjaldmiðli. Kreppan snéri efnahagslegri velgengni upp í algert hrun. Þann 5. október 2008, fór Ísland úr því að vera 6. ríkasta landi í heimi, miðað við höfðatölu, yfir í að jaðra við þjóðargjaldþroti. Bankarnir hrundu eins og spilaborgir og voru þjóðvæddir. Hlutabréf í bönkunum urðu verðlaus. Tíu prósent landsmanna, um 30.000 manns, áttu hlutabréf. Lífeyrissjóðir hafa verið hér háðir hlutabréfamörkuðumHinar alþjóðlegu afleiðingar birtust skýrast í Bretlandi, þar sem til dæmis 100 sveitastjórnir hafa fjárfest í íslenskum fyrirtækjum, utan þúsunda af sparifjárreikningum einstaklinga. Gordon Brown saka Íslendinga um “ólöglegt” athæfi, með því að bæta þeim ekki upp tjónið sem hlut eiga að máli, og beitti eins og frægt er hryðjuverkalögum til að frysta eigur Landsbankans.Á Íslandi hefur átt sér stað hruna gjaldþrota hjá fyrirtækjum, og um 40 prósent heimila geta ekki staðið í skilum skulda sinna. Lífeyrisþegar töpuðu margir öllum sínum lífeyri. Eins og við munum var þetta kveikjan að uppreisn þeirri, sem leiddi til falls hægri stjórnarinnar í upphafi árs 2009.
Icesave
Þegar netbanki Landsbankans, Icesave, hrundi töpuðu þúsundir viðskiptavina í Bretlandi og Hollandi öllum sínum peningum. Ríkisstjórnir þessara landa bættu þeim einstaklingum upp tap sitt samkvæmt ríkisábyrgðarlögum. Síðan hafa ríkisstjórnir Hollands og Bretlands krafist þess að Íslendingar greiði þeim 3,8 milljarða evra.Icesave frumvarp ríkisstjórnarinnar snýst um að orðið sé við þessum kröfum. Sú staðreynd að íslenska þingið, sé tilbúið að greiða þessa gríðarlegu upphæð til bresku og hollensku ríkjanna, mitt í þessari sögulegu kreppu sem hrjáir verkafólk landsins, ellilífeyrisþega, ungt fólk og fyrrum millistéttir, hefur skiljanlega leitt til nýrrar öldu fjöldamótmæla.Málið var fyrst tekið fyrir á Alþingi í ágúst, en síðan voru settir fyrirvarar við málið svo sem eins og hagvaxtarspár og tímarammi. Hlutu þeir ekki náð í London eða Hag, og var nýr samningur gerður í október. Vegna ótta við almenna vandlætingu (auk málþófs stjórnarandstöðunnar), var málið ekki tekið til atkvæðagreiðslu fyrr en í janúar. Var það samþykkt með naumum meirihluta, eða 33 atkvæðum gegn 30.Til marks um víðtæka andstöðu, skrifuðu 60.000 manns, eða fjórðungur íbúanna undir undirskriftalista gegn frumvarpinu. Skoðanakannanir sýndu 70 prósent andstöðu við málið. Milli steins og sleggju, vegna hinnar víðtæku andstöðu, fannst Ólafi Ragnari Grímssyni hann knúinn til að synja lögunum staðfestingar og vísa þeim til þjóðaratkvæðagreiðslu. Forsetin var ekki mótfallin því að upphæðin skyldi greidd, heldur óttaðist hann ólguna meðal almennings.
Þjóðaratkvæðagreiðlan.
Synjun forsetans þvingar þingið til að fallast á þjóðaratkvæðagreiðslu. Það felur í sér vissa stjórnmálavæðingu samfélagsins og pólaríseringu, en gefur ríkisstjórninni og valdastéttini færi á að leggja í hræðsluáróðursherferð.Hið alþjóðlega auðvald og fjölmiðlar þess óttast að málið verði fellt og berjast hart fyrir samþykki þess hjá þjóðinni, á svipaðan hátt og þeir gerðu þegar Írar greiddu atkvæði um Lisabon sáttmálan. Ráðherra banka- og fjármála í Bretlandi, Myners lávarður, varaði við því að Íslandi yrði úthýst úr hinu alþjóðlega fjármálakerfi ef það borgaði ekki. Aðrir vara við slíkri utangarðsstöðu sem afleiðingu, og segja það myndi standa því fyrir þrifum að Ísland gæti orðið aðili að Evrópusambandinu.“Ef fólkið segir nei, ef Ísland borgar ekki skuldir sínar við breska og hollenska skattgreiðendur mun það verða til þess að skrúfað verði fyrir lánagreiðslur frá AGS, og enginn lán verði í boði frá Svíþjóð”, segir sænska dagblaðið Expressen, þann 10. janúar. Ríkisstjórn Finnlands er einnig meðal þeirra sem hótar að halda að sér höndunum varðandi lán til Íslands. Sænskir fjölmiðlar tala um “áhættuna sem fylgi neitun, nýja stjórnmálakreppu og frekari tafir á björgunaráætlunum sem Ísland þurfi á að halda.” og, “án þess að koma aftur á eðlilegum alþjóðasamskiptum, mun Ísland ekki fá þá dali og evrur sem nauðsynleg eru til að flytja inn vörur og þjónustu.”
Hverjir eru valkostirnir?
Hverjir eru valkostir verkalýðs og ungs fólks á Íslandi?
“Í fyrsta lagi, þurfum við að segja nei við lögum, sem ef framfylgt munu hafa alvarlegar afleiðingar fyrir venjulegt fólk, kynslóðir fram í tíman. 3,8 milljarðar evra- sem jafngildir þriðjungi þjóðarframleiðslu, borgaðar upp fram til ársins 2024 myndu grafa harkalega undan efnahagnum. Fyrir breska ríkið eru þetta vasapeningar, en ekki fyrir Ísland”, segir Skúli Jón Kristinsson meðlimur í Sósíalísku Réttlæti (CWI á Íslandi). Heildarupphæðin jafngildir einu prósenti af lánum bresku ríkisstjórnarinnar fyrir árin 2010 og 2011, samkvæmt Financial Times.Spurningin er hversu sterk andstaðan sé? Mun hræðsluáróðurinn ná eyrum fólks? Hvað mun gerast ef málið er fellt? Fólkið finnur enn til þess styrks sem það sýndi vikurnar sem leiddu til falls síðustu ríkisstjórnar. Götumótmæli hafa hafist að nýju. Flestum finnst réttilega að skattgreiðendur ættu ekki að greiða reikninga banka og braskara.Veikleikinn liggur hjá pólitískri forystu mótmælanna, sem er óviss í hverju hún vill ná fram. Hægriflokkarnir, sem nú eru í stjórnarandstöðu og mótmæla Icesavelögunum, á meðan stjórn Samfylkingar og Vinstri- Grænna ætla sér að keyra málið í gegn! Þetta sýnir að enginn af þeim stjórnmálaflokkum sem eiga fulltrúa á þingi, eru færir um að verja lífskjör og draga þá sem bera ábyrgð á kreppunni til ábyrgðar. Mótmælahreyfingin þarf að hugsa lengra og ræða valkosti verkafólks. Útgangspunkturinn er að sjálfsögðu Icesave samningurinn og þjóðaratkvæðagreiðslan. Reiði verkafólks, ungs fólks og lífeyrisþega þarf að beina í farveg fyrir fjöldafundi um valkostina, undir slagorðinu; “Getum ekki borgað, munum ekki borga!”
Sósíalískt Réttlæti (CWI á Íslandi) stendur fyrir:
-segjum “nei” við Icesave lögunum.
-Engar afborganir af skuldum. Bætur aðeins greiddar (af hluteigandi ríkisstjórnum) handa smáum fjármagnseigendum.
-Bankamenn og braskarar skulu borga fyrir kreppuna
-Niðurfelling á öllum persónulegum skuldum fólks úr vinnandi stéttum
-Víðtæka herferð gegn afborgunum á húsnæðisskuldum
-Ísland neiti að hlýða skipunum frá ESB, AGS og öðrum stofnunum heimskapítalismans.
-Allar bókhaldsbækur opnaðar svo hægt sé að skoða hvert milljarðar bankana hafa farið.
-Þjóðnýting undir lýðræðislegri stjórn og rekstrarumsjón launafólks á bönkum, stórum fyrirtækum og digrum stjóðum.
-Fjöldahreyfingu með kjörnum fulltrúum, sem setur fram sínar eigin stjórnmálakröfur og stefnuskrá. Fjöldaherferðir af fundum á vinnustöðum, skólum og stofnunum.
-Stjórnmálaflokkarnir eru ekki traustsins verðir. Byggjum í staðinn raunverulegan verkalýðsflokk.
-Fyrir lýðræðislegu sósíalísku Íslandi, fyrir sameinaðri sósíalískri Evrópu.
Kristofer Lundberg
Mikil óánægja hefur ríkt á Íslandi við upphaf nýs árs. Viðleytni þingsins til að ábyrgjast gífurlegar skuldir, sem greiða á ríkisstjórnum Bretlands og Hollands, hefur valdið nýrri öldu götumótmæla og pólitískri kreppu í landinu. Upphæðin nemur 14.000 evrum á hvern íbúa. “Látum bankamennina greiða, við kærum okkur ekki um það”, er viðkvæðið utan þingsins. Stór undirskrifarlisti með áskorun til forsetans um að samþykkja ekki lögin, leiddi m.a. til þess að hann ákvað að synja þeim staðfestingar. Hefur nú verið lofað þjóðaratkvæðagreiðslu um málið, sem áætlað er að fari fram 20. febrúar. Verði málið fellt í atkvæðagreiðsluni, gæti það leitt til falls ríkisstjórnarinnar, sem ekki er nema árs gömul.Herferð hræðsluáróðurs og fjárkúgunar er þegar hafin hjá hinum kapítalísku veldum og fjölmiðlum. Þau vilja þvinga Íslendinga til að “hlýða reglunum”; neitun okkar myndi skapa slæmt fordæmi fyrir önnur ríki og lántakendur. Ríkisstjórnin reynir nú að fresta atkvæðagreiðsluni og hugsanlega aflýsa henni, með einhvers konar viðræðum sem leiða myndu til nýs Icesafe samkomulags. Kannanir sýna ríka andúð á að almenningur borgi fyrir “áhættufjárfestingarnar”.
Fjárhagslegt spilavíti.
Í meira en tíu ár var Ísland nýfrjálshyggjutilraun, fjárhagslegt spilavíti. Á því tímabili var það álitið skínandi fordæmi, sem ekki var gagnrýnt af stjórnmálamönnum neins staðar í Evrópu. Hin hnattræna fjármálakreppa, leiddi hins vegar til hruns á bankakerfi landsins og gjaldmiðli. Kreppan snéri efnahagslegri velgengni upp í algert hrun. Þann 5. október 2008, fór Ísland úr því að vera 6. ríkasta landi í heimi, miðað við höfðatölu, yfir í að jaðra við þjóðargjaldþroti. Bankarnir hrundu eins og spilaborgir og voru þjóðvæddir. Hlutabréf í bönkunum urðu verðlaus. Tíu prósent landsmanna, um 30.000 manns, áttu hlutabréf. Lífeyrissjóðir hafa verið hér háðir hlutabréfamörkuðumHinar alþjóðlegu afleiðingar birtust skýrast í Bretlandi, þar sem til dæmis 100 sveitastjórnir hafa fjárfest í íslenskum fyrirtækjum, utan þúsunda af sparifjárreikningum einstaklinga. Gordon Brown saka Íslendinga um “ólöglegt” athæfi, með því að bæta þeim ekki upp tjónið sem hlut eiga að máli, og beitti eins og frægt er hryðjuverkalögum til að frysta eigur Landsbankans.Á Íslandi hefur átt sér stað hruna gjaldþrota hjá fyrirtækjum, og um 40 prósent heimila geta ekki staðið í skilum skulda sinna. Lífeyrisþegar töpuðu margir öllum sínum lífeyri. Eins og við munum var þetta kveikjan að uppreisn þeirri, sem leiddi til falls hægri stjórnarinnar í upphafi árs 2009.
Icesave
Þegar netbanki Landsbankans, Icesave, hrundi töpuðu þúsundir viðskiptavina í Bretlandi og Hollandi öllum sínum peningum. Ríkisstjórnir þessara landa bættu þeim einstaklingum upp tap sitt samkvæmt ríkisábyrgðarlögum. Síðan hafa ríkisstjórnir Hollands og Bretlands krafist þess að Íslendingar greiði þeim 3,8 milljarða evra.Icesave frumvarp ríkisstjórnarinnar snýst um að orðið sé við þessum kröfum. Sú staðreynd að íslenska þingið, sé tilbúið að greiða þessa gríðarlegu upphæð til bresku og hollensku ríkjanna, mitt í þessari sögulegu kreppu sem hrjáir verkafólk landsins, ellilífeyrisþega, ungt fólk og fyrrum millistéttir, hefur skiljanlega leitt til nýrrar öldu fjöldamótmæla.Málið var fyrst tekið fyrir á Alþingi í ágúst, en síðan voru settir fyrirvarar við málið svo sem eins og hagvaxtarspár og tímarammi. Hlutu þeir ekki náð í London eða Hag, og var nýr samningur gerður í október. Vegna ótta við almenna vandlætingu (auk málþófs stjórnarandstöðunnar), var málið ekki tekið til atkvæðagreiðslu fyrr en í janúar. Var það samþykkt með naumum meirihluta, eða 33 atkvæðum gegn 30.Til marks um víðtæka andstöðu, skrifuðu 60.000 manns, eða fjórðungur íbúanna undir undirskriftalista gegn frumvarpinu. Skoðanakannanir sýndu 70 prósent andstöðu við málið. Milli steins og sleggju, vegna hinnar víðtæku andstöðu, fannst Ólafi Ragnari Grímssyni hann knúinn til að synja lögunum staðfestingar og vísa þeim til þjóðaratkvæðagreiðslu. Forsetin var ekki mótfallin því að upphæðin skyldi greidd, heldur óttaðist hann ólguna meðal almennings.
Þjóðaratkvæðagreiðlan.
Synjun forsetans þvingar þingið til að fallast á þjóðaratkvæðagreiðslu. Það felur í sér vissa stjórnmálavæðingu samfélagsins og pólaríseringu, en gefur ríkisstjórninni og valdastéttini færi á að leggja í hræðsluáróðursherferð.Hið alþjóðlega auðvald og fjölmiðlar þess óttast að málið verði fellt og berjast hart fyrir samþykki þess hjá þjóðinni, á svipaðan hátt og þeir gerðu þegar Írar greiddu atkvæði um Lisabon sáttmálan. Ráðherra banka- og fjármála í Bretlandi, Myners lávarður, varaði við því að Íslandi yrði úthýst úr hinu alþjóðlega fjármálakerfi ef það borgaði ekki. Aðrir vara við slíkri utangarðsstöðu sem afleiðingu, og segja það myndi standa því fyrir þrifum að Ísland gæti orðið aðili að Evrópusambandinu.“Ef fólkið segir nei, ef Ísland borgar ekki skuldir sínar við breska og hollenska skattgreiðendur mun það verða til þess að skrúfað verði fyrir lánagreiðslur frá AGS, og enginn lán verði í boði frá Svíþjóð”, segir sænska dagblaðið Expressen, þann 10. janúar. Ríkisstjórn Finnlands er einnig meðal þeirra sem hótar að halda að sér höndunum varðandi lán til Íslands. Sænskir fjölmiðlar tala um “áhættuna sem fylgi neitun, nýja stjórnmálakreppu og frekari tafir á björgunaráætlunum sem Ísland þurfi á að halda.” og, “án þess að koma aftur á eðlilegum alþjóðasamskiptum, mun Ísland ekki fá þá dali og evrur sem nauðsynleg eru til að flytja inn vörur og þjónustu.”
Hverjir eru valkostirnir?
Hverjir eru valkostir verkalýðs og ungs fólks á Íslandi?
“Í fyrsta lagi, þurfum við að segja nei við lögum, sem ef framfylgt munu hafa alvarlegar afleiðingar fyrir venjulegt fólk, kynslóðir fram í tíman. 3,8 milljarðar evra- sem jafngildir þriðjungi þjóðarframleiðslu, borgaðar upp fram til ársins 2024 myndu grafa harkalega undan efnahagnum. Fyrir breska ríkið eru þetta vasapeningar, en ekki fyrir Ísland”, segir Skúli Jón Kristinsson meðlimur í Sósíalísku Réttlæti (CWI á Íslandi). Heildarupphæðin jafngildir einu prósenti af lánum bresku ríkisstjórnarinnar fyrir árin 2010 og 2011, samkvæmt Financial Times.Spurningin er hversu sterk andstaðan sé? Mun hræðsluáróðurinn ná eyrum fólks? Hvað mun gerast ef málið er fellt? Fólkið finnur enn til þess styrks sem það sýndi vikurnar sem leiddu til falls síðustu ríkisstjórnar. Götumótmæli hafa hafist að nýju. Flestum finnst réttilega að skattgreiðendur ættu ekki að greiða reikninga banka og braskara.Veikleikinn liggur hjá pólitískri forystu mótmælanna, sem er óviss í hverju hún vill ná fram. Hægriflokkarnir, sem nú eru í stjórnarandstöðu og mótmæla Icesavelögunum, á meðan stjórn Samfylkingar og Vinstri- Grænna ætla sér að keyra málið í gegn! Þetta sýnir að enginn af þeim stjórnmálaflokkum sem eiga fulltrúa á þingi, eru færir um að verja lífskjör og draga þá sem bera ábyrgð á kreppunni til ábyrgðar. Mótmælahreyfingin þarf að hugsa lengra og ræða valkosti verkafólks. Útgangspunkturinn er að sjálfsögðu Icesave samningurinn og þjóðaratkvæðagreiðslan. Reiði verkafólks, ungs fólks og lífeyrisþega þarf að beina í farveg fyrir fjöldafundi um valkostina, undir slagorðinu; “Getum ekki borgað, munum ekki borga!”
Sósíalískt Réttlæti (CWI á Íslandi) stendur fyrir:
-segjum “nei” við Icesave lögunum.
-Engar afborganir af skuldum. Bætur aðeins greiddar (af hluteigandi ríkisstjórnum) handa smáum fjármagnseigendum.
-Bankamenn og braskarar skulu borga fyrir kreppuna
-Niðurfelling á öllum persónulegum skuldum fólks úr vinnandi stéttum
-Víðtæka herferð gegn afborgunum á húsnæðisskuldum
-Ísland neiti að hlýða skipunum frá ESB, AGS og öðrum stofnunum heimskapítalismans.
-Allar bókhaldsbækur opnaðar svo hægt sé að skoða hvert milljarðar bankana hafa farið.
-Þjóðnýting undir lýðræðislegri stjórn og rekstrarumsjón launafólks á bönkum, stórum fyrirtækum og digrum stjóðum.
-Fjöldahreyfingu með kjörnum fulltrúum, sem setur fram sínar eigin stjórnmálakröfur og stefnuskrá. Fjöldaherferðir af fundum á vinnustöðum, skólum og stofnunum.
-Stjórnmálaflokkarnir eru ekki traustsins verðir. Byggjum í staðinn raunverulegan verkalýðsflokk.
-Fyrir lýðræðislegu sósíalísku Íslandi, fyrir sameinaðri sósíalískri Evrópu.
Kristofer Lundberg
Wednesday, December 9, 2009
Loftslagsráðstefna Fólksins
Mánudaginn 7. desember hófst “Loftslagsráðstefna Fólksins” í Kaupmannahöfn. Meðlimir Sósíalíska Réttlætisflokksins (Svíþjóðardeild CWI) komu til kaupmannahafnar s.l. föstudag með dreyfibréf á dönsku, sænsku og ensku þar sem sett er fram sósíalísk stefnuskrá til lausnar á loftslagsvandanum. Loftslagsráðstefna Fólksins er skipulöggð af 95 samtökum á alþjóðavettfangi, sem andsvar við loftslagsráðstefnu Sameinuðu þjóðana, sem aðeins endurómar falskar loftslagslausnir stórfyrirtækja. Á fimmtudaginn, mun CWI halda opinn fund undir yfirskriftinni, ,,Björgum jörðinni- berjumst gegn kapítalisma” kl. 4. í InfoPoint Rad.huset, Onkel Dannys Plads. Fundurinn mun ræða þær sósíalísku lausnir sem þörf er á; miklar opinberar fjárfestingar í endurnýtanlegri orku, samræmdar almenningssamgöngur í almannaeigu, húsnæði og landbúnaður; nauðsyn umbreytingar á iðnaði undir stjórn verkafólks, þjóðnýting stærri fyrirtækja og þörfina á efnahagslegri áætlanagerð. Þessa vikuna munu meðlimir CWI frá Svíþjóð einnig skipuleggja umræður um loftslagsbreytingarnar í kaupmannahöfn. 5. og 6. desember fór einnig fram alþjóðleg ráðstefna ungs fólks, COY, þar sem hundruðir manns tóku þátt. Kröfur okkar um réttlátar loftslagslausnir- að stórfyrirtæki, en ekki hin alþjóðlega verkalýðsstétt og hinir fátæku, skuli bera kostnaðinn af loftslagskreppunni- fengu almennan hljómgrunn, sérstaklega krafan um opinbera yfirtöku á fjölþjóðafyrirtækjum. Fyrstu þrjá daganna seldum við 77 eintök af sænska vikublaðinu okkar og 101 eintak af enskri þýðingu á skjalinu okkar um loftslagsbreytingarnar. Við erum einnig í sambandi við nýtt fólk sem hefur áhuga á frekari umræðu um alþjóðasambandið okkar (CWI).
-Lina Westerlund og Mattias Bernhardsson (Rattvisepartiet Socialisterna-CWI í Svíþjóð)
Komandi atburðir ráðstefnunar:
fimmtudagur 10. des.
Alþjóðleg samvinna um endurnýjanlega orku- Evrópa og suðrið. 10.00-12.00 í bláa salnum.
Fordæmi fyrir hraðri umbreytingu til viðvaranlegra orkugjafa. 10.00-12.00 í blá salnum.
föstudagur 11. des.
Kjötneysla og loftslagsbreytingar. 10.00-12.00 í brúna salnum.
Kröfur um réttindi loftslagsflótamanna. 10.00-12.00 í græna salnum.
stofnfundur Alþjóðlegrar Baráttuherferðar fyrir Réttindum Loftslagsflóttamanna. 13.00-15.00 í gula herberginu.
laugardagur 12. des.
Hnattrænn dagur aðgerða- stór mótmæli frá Christiansborg Slots- torgi, hefjast 13.00, og fara til Bella Center þar sem Sameinuðu þjóðirnar halda sína ráðstefnu.
-Lina Westerlund og Mattias Bernhardsson (Rattvisepartiet Socialisterna-CWI í Svíþjóð)
Komandi atburðir ráðstefnunar:
fimmtudagur 10. des.
Alþjóðleg samvinna um endurnýjanlega orku- Evrópa og suðrið. 10.00-12.00 í bláa salnum.
Fordæmi fyrir hraðri umbreytingu til viðvaranlegra orkugjafa. 10.00-12.00 í blá salnum.
föstudagur 11. des.
Kjötneysla og loftslagsbreytingar. 10.00-12.00 í brúna salnum.
Kröfur um réttindi loftslagsflótamanna. 10.00-12.00 í græna salnum.
stofnfundur Alþjóðlegrar Baráttuherferðar fyrir Réttindum Loftslagsflóttamanna. 13.00-15.00 í gula herberginu.
laugardagur 12. des.
Hnattrænn dagur aðgerða- stór mótmæli frá Christiansborg Slots- torgi, hefjast 13.00, og fara til Bella Center þar sem Sameinuðu þjóðirnar halda sína ráðstefnu.
Sunday, November 15, 2009
Skjól
Í gærkvöldi fóru fram vel heppnaðir og skemmtilegir styrktar- og baráttutónleikar fyrir flóttamenn á Íslandi. Fór viðburðurinn fram á Grand Rokk undir yfirskriftinni "Skjól", en það er einnig heitið á lögfræðisjóð sem verið er að koma upp hér til aðstoðar þeim flóttamönnum sem hingað leita. Dagskráin hófst á ljóðaupplestraröð frá félaginu Nýhil. Meðal skálda sem lásu þarna upp voru Arngrímur Vídalín Stefánsson, Hildur Lilliendal, Jón Bjarki Magnússon, Ingólfur Gíslason, Kári Páll Óskarsson, Jón Örn Loðmfjörð og Haukur Hilmarsson (þar sem ég skrifa þetta eftir minni, tiltölulega lítið sofinn, er hætta á að ég sé að gleyma einhverjum, ef svo er biðst ég fyrirfram afsökunar fyrir hönd sósíalistahreyfingarinnar). Elyas Sultani frá Afganistan lauk svo þessum fyrsta dagskrárlið viðburðarins með því að lesa frumsamið ljóð á móðurmáli sínu. Þau Haukur Hilmarsson og Kitty Anderson, aktívistar í flóttamannahreyfinguni, stigu stöku sinnum á svið milli atriða og héldu barátturæður. Meðal tónlistarmanna sem fram komu um kvöldið voru þeir bræður Blaz Roca og Sesar A, Thugs on Parole, DJ Kocoon, Pedro Pílatus, Retro Stefsson, Skelkur í Bringu og Bárujárn. Eins og áður sagði heppnuðust þessir tónleikar með miklum ágætum. Um er að ræða gott framtak í þágu málefnis sem nauðsynlegt er fyrir okkur að taka föstum tökum. Flóttamannahreyfingin er ung hreyfing hér á Íslandi en þróun hennar hefur verið hröð á hennar stutta líftíma. Hana þurfum við að efla og er sú vísa ekki of oft kveðin að fleira fólk þarf að ná inn í baráttuna fyrir mannréttindum flóttafólks. Við í Sósíalísku Réttlæti teljum a.m.k. að sem flesta krafta þurfi að virkja í þessari baráttu. Það er sorgleg staðreynd að litlar sem engar áþreyfanlegar stefnubreytingar hafa orðið hjá ríkisstjórninni sem nú situr, frá þeirri stefnu sem hér hefur alltaf verið rekin í málefnum flóttafólks. Mannréttinda- og mannúðarsjónarmið ráða hér ekki för heldur er allt kapp lagt á að senda fólk sem hingað leitar úr landi sem fyrst, þess vegna út í opinn dauðan. Á meðan svo er skiptir litlu hvort ríkisstjórn kennir sig við "vinstri" eða "félagshyggju", eða eitthvað annað. Eins og við vitum þó vinnast engir sigrar án markvissrar baráttu. Í samfélagi þar sem réttur auðmagnsins til ávöxtunar hefur forgang umfram allt annað, kosta einfölldustu og sjálfsögðustu mannréttindi þrotlausa baráttu.
- S.J.K.
Wednesday, November 4, 2009
Flokksþing RS í Stokkhólmi.
Síðastliðinna helgi sótti greinarhöfundur flokksþing Rattvisepartiet-Socialisterna (nafnið mætti þýða sem Sósíalíski Réttlætisflokkurinn) í Stokkhólmi. Var það bæði hressandi og fróðlegt. Það er mjög lærdómsríkt að fá innsýn í hvernig skipulaggður, alvöru sósíalistaflokkur starfar, sérstaklega fyrir ungan mann sem hefur enga reynslu af starfi Marxískrar hreyfingar nema í mýflugumynd. Þingið stóð yfir í þrjá daga, frá föstudegi til sunnudags. Var fundað frá kl. 9 á morgnanna og fram á kvöld, nema á sunnudaginn þegar þinginu var slitið um hádegisbilið á viðeigandi hátt, þ.e. sungu Internationalinn. Í fyrstu málstofunni var rætt um hina alþjóðlegu fjármálakreppu, mismunandi birtingarmyndir hennar í ólíkum löndum, allt frá Svíþjóð og Bretlandi til Suður Afríku og Nígeríu. Hélt greinarhöfundur stutt innslag um kreppuna og pólitíska landslagið á Íslandi í þeirri málstofu. Mikil umræða fór fram um hvernig verkafólk af erlendum uppruna fer sérstaklega illa út úr kreppunni í V- Evrópu. Það hefur unnið lægst launuðu störfin, er jafnvel fyrst til að missa vinnuna og er yfirleitt mismunað eða hundsað af stéttarfélögum. Síðar fór fram lífleg umræða um málefni samkynhneygðra. RS í Svíþjóð hefur látið sig þau mál mikið varða og innan flokksins starfar hópur samkynhneygðra sósíalista. Fyrir þinginu lá ályktun um stefnu og sjónarmið í þessum málaflokki. Meðal þess sem löggð var áhersla á í þeim umræðum var nauðsyn baráttu gegn hatursglæpum og hvernig jafnréttissinnuð lagasetning ein og sér sé ekki nægileg. Staðan er sú á vesturlöndum í dag að eini hópurinn sem getur "komið út úr skápnum" er fólk úr efri millistéttum, fjölmiðlafólk, tónlistarmenn (þ.e. frægir og vel stæðir) o.s.frv. Mun erfiðara er fyrir fólk úr launþegastéttum að opinbera kynhneygð sína, það verður frekar fyrir fordómum og aðkasti, jafnvel frá fulltrúum stéttarfélaga. Veldur þetta oft einangrun þessara einstaklinga, þau upplifa sig jafnvel ein og yfirgefin. Um er að ræða grafalvarlega brotalöm samfélagsins, sem sýnir sig m.a. í því hversu há sjálfsvígstíðni er meðal ungra samkynhneygðra. Skoðanaskiptin um þessa tillögu voru lífleg. Nokkrir félagar voru ósammála, töldu tillöguna einkennast af "hugsjónamennsku" (ídealisma) og hana skorta stéttabaráttusjónarmið. Fannst þeim sem hér ritar sjónarmið þessara félaga oft einkennast af hálfgerðum dólga- marxisma. Hvað sem því lýður var ánægjulegt að sjá að pláss er fyrir skoðanaágreining innan flokksins. Síðasta málstofa föstudagsins var um umhverfis- og loftslagsmál. Þar voru Þrír framsögumenn. Var fyrst um að ræða kynningu á loftslagsmálaráðstefnunni í Kaupmannahöfn í desember, og þeim helstu grasrótaraðgerðum sem þar verða skipulaggðar. RS kemur til með að senda fólk á þá ráðstefnu. Félagi Arne Johansson flutti innlegg um þá vá sem vofir yfir lífríki okkar verði ekkert að gert, innihélt það erindi stóran skammt af ógnvænlegum upplýsingum og tölfræði. Claire Doyle frá Sósíalistaflokki Englands og Wales (Bretlandsdeild CWI) flutti flotta ræðu þess efnis að lífríki okkar þoldi ekki til lengri tíma sóun og rányrkju kapítalismans á auðlinum jarðar, eða þá mengun sem henni fylgja. Lýðræðislegur sósíalismi þyrfti að leysa kapítalismann af hólmi. Sá skrifræðislegi áætlunarbúskapur sem stundaður var í Austur Evrópu, Kína o.s.frv. hefði ekki síður reynst lífríkinu skaðlegur og kapítalisminn. Eru ástæður þess að finna í þeim skorti á lýðræði sem þar ríkti auk þess sem efnahag þeirra landa var stjórnað af skrifræðisklíku sem þurfti ekki að bera neina ábyrgð gagnvart almenningi. Laugardagurinn hófst á málstofu um efnahagsmál og málefni launafólks í Svíþjóð. Um þessar mundir vex atvinnuleysir hratt þar í landi. Í Svíþjóð er auðvelldara að reka fólk en í flestum löndum V- Evrópu. Talað er jafnvel um að atvinnuöryggi sé minna aðeins í Bretlandi og Danmörku sé horft til V- Evrópu. Bitnar það sérstaklega á ungu launafólki, sem nýtur takmarkaðri réttinda á vinnumarkaði. Atvinnuleysisbætur höfðu sömuleiðis verið lækkaðar áður en kreppan skall á auk þess sem reglur um úthlutun atvinnuleysisbóta hafa verið þrengdar.Svíþjóð hefur undanfarið verið að þróast meira í áttina að láglaunamarkaði. Þróun kreppan hefur hraðað talsvert. Fólk sem missir ágætlega borguð störf t.d. í bílaiðnaði stendur oft eingöngu til boða illa borguð störf hjá skyndibitakeðjum. Verkamönnum af erlendum uppruna er bæði mismunað á vinnumarkaðnum og í velferðarkerfinu. Þeir fá almennt takmarkaðri og lakari aðstoð en aðrir sem þurfa að leyta á náðir velferðarkerfisins sökum atvinnumissis eða veikinda. Einnig hefur verið þrengt meira að hælisleytendum í Svíþjóð eftir að kreppan skall á. Ekki veit ég hvort þetta er það norræna velferðarsamfélag sem Steingrímur J. Sigfússon og forysta VG, telur sig ætla að koma hér á undir stjórn Alþjóða gjaldeyrissjóðsins. Allavega sýnir stefna þeirra í ríkisstjórninni að svo sé. Að þeirri málstofu lokinni voru málefni flokksins rædd, bæði innra skipulag og starfsemi þeirra útávið. Var þar farið yfir starf flokksins í kjarabaráttu, baráttu gegn rasisma, fyrir réttindum flóttamanna og réttindum samkynhneygðra svo eitthvað sé nefnt. Sat ég málstofu um hvernig sé best að ná til ungs fólks. Var þar löggð áhersla á reglulega virkni, vera sýnileg og mikilvægi þess að leggja áherslu á sjálfstæði og virkni félaga. Sósíalískur flokkur þarf á öflugri og virkri grasrót að halda þar sem hin almenni meðlimur tekur frumkvæði. Meðal baráttumála sem aðvellt hefur verið að ná til ungs fólks í gegn um er barátta gegn rasisma, fyrir réttindum flóttamanna, femínismi/kynjapólitík og réttindi samkynhneygðra. Einnig er mikilvægt að vera virk og sýnileg í skólum og á vinnustöðum. Útbreiða þarf skilning meðal fólks að í gegn um baráttuna geta allir haft áhrif. Samræmi þarf líka að vera milli þess sem við segjum og þess sem við gerum. Eftir kvöldmatarhlé fór fram umræða um reynsluna af framboði til Evrópuþingsins, sem RS stóð fyrir ásamt Sósíalistaflokknum (deild 4. alþjóðasambandsins í Svíþjóð) og nokkrum forystumönnum úr stéttarfélagi námuverkamanna. Voru um málið skiptar skoðanir. Sumir vildu meina að þetta framtak hefði haft lítið að segja, meðan aðrir vildu meina að með þessu framboði hefði flokkurinn náð til fólks með sína pólitík á breiðari grundvelli. Lauk svo þinginu á laugardeginum með yfirferð yfir fjármál flokksins. Á sunnudeginum fór fram umræða um alþjóðamál og þá sérstaklega starfsemi CWI í hinum ýmsu löndum. Var þar fjallað um baráttu stúdenta í Austurríki, Frakklandi og Belgíu fyrir breytingum á skólakerfinu, verkfallsbaráttu í ýmsum löndum og baráttuna í löndum rómönsku ameríku, svo eitthvað sé nefnt. Eins og áður sagði var þetta þing mikil vítamínsprauta fyrir þann sem hér ritar. Verkefni okkar hér á Íslandi er núna að byggja upp virka og baráttuglaða sósíalistahreyfingu sem hefur skýra sýn og er í alþjóðlegum tengslum.
Monday, November 2, 2009
sosialisk syn a kreppu kapitalismans a islandi fra agust 2009
Eins og allir vita rikir mikil reidi og oanaegja medal flestra islendinga vegna krofu breskra og hollenskra yfirvalda, um ad islenskir skattgreidendur thurfi ad borga milljarda fyrir fjarmalasukk islenskra banka og audmanna i evropu. Icesafe malid svokallada er med theim umdeildari a Islandi i dag. Samsteypustjorn Samfylkingar og Vinstri graenna hefur latid naer algerlega undan krofum theirra og samthykkt rikisabyrgd a skuldum bankanna i Evropu. Vid eigum ad borga skuldir oreidumanna moglunarlaust. Erfidlega hefur samt gengid ad mobilisera andstodu vid malid. Thann 13. agust motmaeltu 3000 reidir Islendingar fyrir utan Althingi gegn akvordun stjornarinnar um ad samthykkja rikisabyrgd a skuldunum. Skuldum sem islenskt verkafolk og millistettarfolk stofnudu ekki til heldur famennur hopur fjarfesta. Motmaelum sem thessum hefur tho thvi midur ekki verid haldid afram ad radi, thratt fyrir ad um 70% islendinga seu a moti rikisabyrgd. Gylfi Magnusson let thad ut ur ser ad eins vitlaut framtak og Icesafe reikningarnir voru, hafi their verid framtak islendinga og thvi thurfi islendingar ad borga brusan. Thetta er rangt hja honum. Islenskt verkafolk stofnadi ekki til thessara skulda heldur litill hopur kapitalista. Eftir hrun bankanna thriggja i oktober 2008, lenntu skuldir a islenska rikid upp a 600 milljarda isl. krona, a innan vid viku. Rikisstjorn Samfylkingar og Vinstri Graenna var fljot, eftir ad hun tok vid voldum, ad lata AGS og Evropusambandid sannfaera sig um ad thad vaeri i verkahring islenskra skattgreidenda a borga thessar skuldir. Skuldir upp a utb. 60 milljarda. Stor lan voru tekinn til ad borga brusan og sett i gang svokollud adgerda/vidreisnaraaetlun, sem m.a. felur i ser mikinn nidurskurd i velfedarkerfinu og tap a storfum. Krafa fulltrua AGS og ESB er thjodnyting thessara skulda, med tilheyrandi skattahaekkunum og nidurskurdi. Morg heimili hafa thurft ad bregdast vid stodunni med thvi ad ganga a sparife sitt og lifeyri. Um mitt sumar hafdi Johanna Sigurdardottir forsaetisradherra tilkynnt nidurskurd upp a 30% af opinberum utgjoldum. Radherralidi Samfylkingarinnar vard ad sinni heitustu osk, thegar samthykkt var i stjorninni ad saekja um adild ad ESB. Hefur thad ordid til ad auka enn frekar a thristinginn a ad thessar skuldir seu borgadar. Hollensk stjornvold hafa hotad ad hindra umsoknarferlid a vettfangi ESB verdi ekki gengid ad krofum theirra. AGS hefur somuleidis haldid lanautborgun sinni til islands i gislingu verdi ekki gengid ad krofunum. Thessi svokallada vinstristjorn var fljot ad afhjupa getuleysi sitt og politiskan gunguskap, og eins thversagnakennt og thad hljomar, hefur taekifaerissinnadri stjornarandsstodu Sjalfstaedismanna tekist ad nyta ser oanaegju almennings med undirlaegjuhatt stjornarinnar. Stjornin hefur lika latid thad vera sitt forgangsverkefni ad afletta hoftum a fjarmagnsflutningum. Hoftum sem sedlabankinn throadi i kjolfar neydarlaganna. Fyrst var hoftum a verslun med islenskar eignir aflett. Sidan voru fjarmagnsflutningar fra landinu leyfdir. Verid er ad skapa umhverfi fyrir brunautsolur. I juli var samthykkt ad veita 270 milljordum krona til ad "endurreysa" bankanna. Thegar frettastofa Ruv birti frettir um vafasamar lanveitingar i Kaupthingi fyrir hrun var talad um "upplysingaleka", og frekari umfjollun um malid bonnud. Morg thessara fyrirtaekja og audmanna sem fengu thessi lan eru enn vidskiptavinir bankans, hefur thetta aukid medal annars reidi folks i gard thessara fjarfesta og bankamanna. Thaer and-kapitalisku tilhneygingar og vidhorf sem einkenndu busahaldauppreisnina eru sannarlega enn til stadar. Thaer beinast i dag gegn stofnunum altjodakapitalismans eins og AGS og ESB. Thessi reidi beinist lika gegn adgerdum rikisstjorna eins og theirri bresku i kjolfar beitingu theirra a hrydjuverkalogunum gagnvart Islandi. Su hreyfing hefur verid svikin allharkalega af baedi Vinstri graenum og Borgarahreyfingunni, sem hefur afhjupad getuleysi sitt og hringlandahatt i stjornarandstodu. Thad er grafalvarlegt mal, thvi su haetta skapast ad oanaegjan leiti i farveg thjodernishyggju og afturhalds ef vinstrihreyfingin bregst. Financial Times hefur meira ad segja borid tha horku sem stofnanir althjodakapitalismans hafa synt gagnvart islandi, saman vid adgerdirnar gagnvart Thyskalandi a 3. aratugnum. Thvi er naudsynlegt ad halda byggja sosialiska hreyfingu og setja fram sosialiska stefnuskra. Borgaralegar tulkanir a kreppuni a Islandi eru tvenns konar. Thegar hin svokolludu "Tigra hagkerfi" hrundu i Sudaustur Asiu, var malid einfalldad sem spurning um spillta stjornmalamenn og misheppnada peningamalastefnu. Eins skrifast kreppan a Islandi a spillta og graduga bankamenn. Stadreyndin er samt su ad fra thvi a 9. aratugnum hafa rikisstjornir og fjarmalafyrirtaeki farid i einu og ollu eftir kreddum nyfrjalshyggjunar. Island er enginn undantekning. Innherjavidskipti, spilling og graedgi eru bara hluti af gagnverki kapitalismans og stefnu nyfrjalshyggjunar. Vid sosialistar fordaemum allar tilraunir til ad lata vinnandi folk og adra hopa almennings borga fyrir kreppu kapitalismans. Kapitalistar og smair fjarfestar hafa thegar fengid sitt tap borgad fra rikisstjornum Bretlands og Hollands. Thessar rikisstjornir sem islendingum er aetlad ad borga bera lika abyrgd a nyfrjalshyggjustefnunni sem leiddi til kreppunnar. Mikill meirihluti Islendinga vill ad Icesave "samkomulaginu" verdi hafnad. Thad vaeri ekki i fyrsta skipti sem thjodir hafa farid gegn krofum AGS og neitad ad borga. Fyrir utan diplomatiskar adgerdir vaeru afleidingarnar adeins thaer ad Island fengi ekki er erlend lan. Til ad bjarga efnahag landsins, binda enda a lifskjaraskerdingar og atvinnuleysi, og afskrifa skuldir vinnandi folks er thorf a sosialiskri stefnu, eins og thjodnytingu a storydju, fiskidnadi og orkufyrirtaekjum. Bankarnir aettu ad vera afram i eigu rikisins, en undir lydraedislegri stjorn starfsfolks, ofugt vid thad hvernig theim er stjornad i dag.
- Mattias Bernardsson, agust 2009.
- Mattias Bernardsson, agust 2009.
Friday, July 24, 2009
Rauðir dagar í Reykjavík og andstaðan gegn ESB aðild.
Nú standa yfir Rauðir dagar í Reykjavík á vegum Rauðs vettfangs. Fyrsti dagskrárliður þeirra fór fram í gærkvöldi, en var þar um að ræða fund gegn ESB aðild undir yfirskriftinni "ESB? Nei takk." Var fundurinn haldinn í MÍR salnum á Hverfisgötu. Framsögumenn voru þau Páll Vilhjálmsson, blaðamaður og stjórnarmaður í Heimssýn, og Mona Jensen, sem er meðlimur í dönsku alþýðuhreyfingunni gegn ESB og ritstjóri dagblaðsins Arbejderen, sem gefið er út af Kommunistisk parti í Danmörku. Fóru svo fram umræður að loknum framsögum þeirra. Talaði Mona um reynslu Dana af ESB aðild og um ástæður þess að Íslendingar ættu að hafna slíkri aðild. Frá 1974 hafa sífellt fleiri og stærri ákvarðanir um innanríkismál Danmerkur verið teknar í Brussel. Danska þingið hefur því sífellt verið að færast nær því að vera stimpill fyrir tilskipanir Evrópusambandsins. Hún hrakti mýtuna um ESB sem einhvert friðarpróject, með því að tala um hinar sameiginlegu varnir sem Lisbon sáttmálin kveður á um og framkvæmd þeirra, en í dag býr Evrópusambandið yfir 60.000 hermönnum og er með bardagasveitir á sínum snærum sem notaðar hafa verið í íhlutanir í Afríku á vegum sambandsins. Með inngöngu í ESB göngumst við inn á Lisbon sáttmálan eins og hann leggur sig. Evrópusambandið sé ekki einhvert hlaðborð þar sem hver og einn getur valið það sem hann vill. Páll fór í erindi sínu aðeins sögulega yfir stofnun ESB, út frá því hvernig sambandið hefði verið stofnað í kjölfar heimstyrjaldanna til að samræma viðskiptahagsmuni Þjóðverja og Frakka, og tryggja þannig frið í Evrópu meðal annars. Ákvarðanir sem teknar væru í Brussel tækju síður en svo tillit til aðstæðna í hverju landi, og væri því fáránlegt að ætla að það kæmi íslendingum til góða að ætla að færa ákvörðunarvaldið yfir sínum málum til Brussel.
Öflugustu áhrifavaldarnir og þrýstihóparnir á stefnu ESB eru stórfyrirtæki og evrópskt einokunarauðvald. Þar viðgengst hin versta sort jafnaðarstefnu sem hugsast getur, þ.e. jafnaðarstefna "frjálshyggjunar" og hægri jafnaðarmanna Samfylkingarinnar. Sú jafnaðarstefna er að jafna lífskjör Vestur- og Norður evrópsks verkafólks niður á við á hið sama plan og það gerist lakast í Suður- og Austur evrópu. Slíkar kjaraskerðingar eru réttlættar með frösum um samkeppnishæfni. Þannig er eining hinnar evrópsku verkalýðsstéttar klofin einokunarauðhringjum í hag, í stað þess að verkafólk evrópu stilli saman strengi sína í baráttu fyrir bættum kjörum þvert á landamæri, og verkafólk landa Suður- og Austur evrópu myndi í sameiningu með stéttabræðrum sínum vestar í álfuni berjast fyrir kjörum á við það sem gerist meðal betur settra verkamanna álfunnar.
Í kvöld verður svo fundur á vegum Rauðs Vettfangs í Friðarhúsi kl. 20: 00, í Friðarhúsi. Umræðuefnið er "Leiðin út úr kreppu auðvaldsins og uppbygging byltingarhreyfingar". Framsögumenn verða þeir Vésteinn Valgarðsson og Þorvaldur Þorvaldsson, félagar í Rauðum Vettfangi.
Á mogun (lau. 25 júlí) mun svo fara fram útifundur á Austurvelli kl. 15: 00 gegn ESB aðild og Icesafe samkomulaginu. Kl. 17:00 sama dag verður svo hugmyndasmiðja, kvöldverður og menningardagskrá á vegum Rauðs Vettfangs.
Öflugustu áhrifavaldarnir og þrýstihóparnir á stefnu ESB eru stórfyrirtæki og evrópskt einokunarauðvald. Þar viðgengst hin versta sort jafnaðarstefnu sem hugsast getur, þ.e. jafnaðarstefna "frjálshyggjunar" og hægri jafnaðarmanna Samfylkingarinnar. Sú jafnaðarstefna er að jafna lífskjör Vestur- og Norður evrópsks verkafólks niður á við á hið sama plan og það gerist lakast í Suður- og Austur evrópu. Slíkar kjaraskerðingar eru réttlættar með frösum um samkeppnishæfni. Þannig er eining hinnar evrópsku verkalýðsstéttar klofin einokunarauðhringjum í hag, í stað þess að verkafólk evrópu stilli saman strengi sína í baráttu fyrir bættum kjörum þvert á landamæri, og verkafólk landa Suður- og Austur evrópu myndi í sameiningu með stéttabræðrum sínum vestar í álfuni berjast fyrir kjörum á við það sem gerist meðal betur settra verkamanna álfunnar.
Í kvöld verður svo fundur á vegum Rauðs Vettfangs í Friðarhúsi kl. 20: 00, í Friðarhúsi. Umræðuefnið er "Leiðin út úr kreppu auðvaldsins og uppbygging byltingarhreyfingar". Framsögumenn verða þeir Vésteinn Valgarðsson og Þorvaldur Þorvaldsson, félagar í Rauðum Vettfangi.
Á mogun (lau. 25 júlí) mun svo fara fram útifundur á Austurvelli kl. 15: 00 gegn ESB aðild og Icesafe samkomulaginu. Kl. 17:00 sama dag verður svo hugmyndasmiðja, kvöldverður og menningardagskrá á vegum Rauðs Vettfangs.
Subscribe to:
Posts (Atom)